Audyt dostępności cyfrowej to badanie, czy ze strony internetowej mogą korzystać osoby niewidome, słabowidzące, z ograniczeniami ruchowymi i poznawczymi. Dla urzędów, instytucji kultury i organizacji finansowanych ze środków publicznych to obowiązek prawny, dla sklepów internetowych i firm usługowych od czerwca 2025 roku również, a dla wszystkich pozostałych coraz częściej warunek w przetargach i projektach unijnych. Poniżej opisujemy, jak wygląda porządny audyt, co powinno się znaleźć w raporcie, ile to kosztuje i po czym poznać, że wykonawca zrobił to rzetelnie.
Krótka odpowiedź
Audyt dostępności to ocena strony według 50 kryteriów standardu WCAG 2.1 na poziomach A i AA, wykonana trzema metodami: narzędziami automatycznymi, testami manualnymi z klawiaturą oraz testami z czytnikiem ekranu. Wynikiem jest raport, który dla każdej wykrytej bariery podaje miejsce na stronie, naruszone kryterium, zrzut ekranu, rekomendację naprawy i priorytet. Audyt małego serwisu (do 15 podstron) kosztuje zwykle 1 500 - 4 000 zł, serwisu średniego z formularzami 4 000 - 10 000 zł, a dużego portalu lub aplikacji 10 000 - 30 000 zł. Sam audyt nie usuwa barier: wdrożenie poprawek to osobny etap, który warto wycenić razem z audytem.
Kto musi mieć audyt
Podmioty publiczne, czyli urzędy, szkoły, instytucje kultury, szpitale, spółki komunalne, podlegają ustawie o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych. Muszą zapewnić zgodność z WCAG 2.1 AA, publikować deklarację dostępności i liczyć się z kontrolą oraz karami pieniężnymi do 10 000 zł. Deklaracja bez faktycznego badania strony to pusty dokument, więc audyt jest w praktyce jedynym sposobem, żeby ją rzetelnie wypełnić.
Od 28 czerwca 2025 roku obowiązuje też ustawa wdrażająca Europejski Akt o Dostępności. Obejmuje ona między innymi sklepy internetowe, usługi bankowe, e-booki, transport pasażerski i telekomunikację, z wyłączeniem mikroprzedsiębiorstw. Dla sklepu internetowego oznacza to, że ścieżka zakupowa, koszyk i płatności muszą być dostępne, a niezgodność może skończyć się skargą klienta i postępowaniem. Wymagania dla firm opisaliśmy szerzej w artykule dostępność cyfrowa WCAG w 2026.
Trzecia grupa to organizacje pozarządowe i firmy realizujące projekty unijne. W konkursach grantowych dostępność jest coraz częściej warunkiem, a bon rozwojowy czy dotacja mogą wprost finansować audyt. Taki właśnie audyt wykonaliśmy w 2026 roku dla wrocławskiej Fundacji Krucza.org w ramach bonu rozwojowego z programu Fundusze Europejskie dla Dolnego Śląska.
Jak przebiega rzetelny audyt
Pierwszy etap to zamrożenie zakresu: lista wszystkich adresów objętych badaniem, ustalona wersja strony (audytujemy stan z konkretnego dnia, żeby raport był jednoznaczny) i lista funkcji, na przykład formularz kontaktowy, wyszukiwarka, koszyk. Dla małego serwisu to kilkanaście adresów, dla portalu wybiera się reprezentatywną próbkę szablonów plus wszystkie kluczowe procesy.
Drugi etap to testy automatyczne narzędziami takimi jak axe, Lighthouse czy walidator HTML. Wykrywają one około jednej trzeciej problemów: brakujące opisy alternatywne, zbyt niski kontrast, błędy w kodzie, brakujące etykiety pól. To dobry początek, ale strona, która „przechodzi” testy automatyczne, wciąż może być nieużywalna dla osoby niewidomej.
Trzeci etap to testy manualne: przejście całej strony wyłącznie klawiaturą (czy wszystko da się osiągnąć, czy widać fokus, czy nie ma pułapek), sprawdzenie powiększenia do 200 procent, orientacji ekranu, zachowania animacji. Czwarty etap to testy z czytnikiem ekranu, najczęściej NVDA na Windows i VoiceOver na iPhone: czy nagłówki tworzą sensowną strukturę, czy obrazy są opisane, czy formularze ogłaszają błędy, czy dynamiczne treści są zapowiadane.
Piąty etap to ocena ekspercka wszystkich 50 kryteriów WCAG 2.1 A i AA w tabeli: spełnione, niespełnione, nie dotyczy. Dobre audyty dodają do tego kryteria z WCAG 2.2, które w Polsce nie są jeszcze wymagane, ale wyznaczają kierunek. Szósty etap to raport i omówienie z zespołem klienta.
Co powinien zawierać raport
| Element raportu | Po co jest | Czego wymagać |
|---|---|---|
| Zakres i data badania | jednoznaczność | lista adresów, wersja strony, narzędzia i wersje przeglądarek |
| Streszczenie dla zarządu | decyzja o budżecie | ocena ogólna, liczba barier, trzy najważniejsze problemy |
| Tabela 50 kryteriów WCAG | dowód kompletności | status każdego kryterium z uzasadnieniem |
| Lista barier | podstawa do napraw | miejsce, kryterium, zrzut ekranu, fragment kodu, rekomendacja, priorytet |
| Pracochłonność napraw | planowanie | szacunek godzin dla każdej bariery, podział na kod i redakcję treści |
| Wskazówki dla redaktorów | trwałość efektu | jak pisać alty, nagłówki, linki, żeby nie psuć dostępności po audycie |
| Dostępny format raportu | wiarygodność | PDF otagowany, sprawdzony walidatorem, z opisami zrzutów |
Ostatni punkt warto podkreślić: raport z audytu dostępności, który sam jest niedostępny, kompromituje wykonawcę. PDF powinien być otagowany, mieć strukturę nagłówków i opisy alternatywne zrzutów ekranu, a w projektach unijnych także wymagane oznakowanie funduszy.
Ile kosztuje audyt dostępności
| Zakres | Typowy koszt netto | Czas |
|---|---|---|
| Mały serwis firmowy lub NGO, do 15 podstron, bez logowania | 1 500 - 4 000 zł | 1-2 tygodnie |
| Serwis średni, 30-50 podstron, formularze, wyszukiwarka | 4 000 - 10 000 zł | 2-3 tygodnie |
| Sklep internetowy z koszykiem i kontem klienta | 6 000 - 15 000 zł | 3-4 tygodnie |
| Portal lub aplikacja webowa z panelami po zalogowaniu | 10 000 - 30 000 zł | 4-8 tygodni |
| Re-audyt po wdrożeniu poprawek | 30-50 procent ceny audytu | 1 tydzień |
| Aplikacja mobilna (iOS i Android) | 8 000 - 25 000 zł | 3-6 tygodni |
Na cenę wpływa liczba unikalnych szablonów i procesów, nie liczba wszystkich podstron. Serwis z 300 wpisami na jednym szablonie audytuje się szybciej niż 20 podstron zbudowanych na 20 różnych układach. Drugi czynnik to dokumenty: PDF-y publikowane na stronie mają własne wymagania i zwykle wycenia się je osobno, bo w urzędach są ich setki.
Osobną pozycją jest wdrożenie poprawek. W typowym serwisie WordPress większość barier to praca redakcyjna w panelu (nagłówki, alty, teksty linków) i drobne zmiany w motywie: od kilku do kilkudziesięciu godzin. Takie dostosowanie wykonaliśmy dla Kutnowskiego Domu Kultury, gdzie zakres obejmował 12 kryteriów WCAG i został rozliczony w projekcie grantowym. Przy stronach budowanych od zera dostępność projektuje się od początku, co opisujemy przy realizacji serwisu i BIP dla CSRG Bytom.
Po czym poznać dobry audyt
Wykonawca, który obiecuje audyt za 500 zł w dwa dni, zwykle uruchamia jedno narzędzie automatyczne i wkleja jego wynik do dokumentu. Taki raport nie wykryje pułapek klawiaturowych, bezsensownych nagłówków ani formularza, którego nie da się wypełnić bez myszy. Pytaj o metody: czy były testy z czytnikiem ekranu, na jakich urządzeniach, ile kryteriów oceniono ręcznie. Pytaj o próbkę raportu z innego projektu. Pytaj, czy wykonawca sam potrafi wdrożyć poprawki, bo audytor bez doświadczenia programistycznego pisze rekomendacje, których nikt nie umie zrealizować.
Dobry znak to raport, w którym bariery mają priorytety i wycenę pracochłonności, a nie tylko listę naruszeń. Drugi dobry znak to część dla redaktorów: większość stron traci dostępność nie przez kod, tylko przez treści dodawane po wdrożeniu.
Jak ByteWave wykonuje audyty
Prowadzimy audyty według stałej procedury: zamrożenie zakresu, testy automatyczne (axe, Lighthouse, walidator), testy manualne klawiaturą, testy z czytnikiem NVDA, ocena ekspercka w pełnej tabeli 50 kryteriów WCAG 2.1 A i AA z dodatkową deltą WCAG 2.2. Każde ustalenie trafia do rejestru razem z dowodem, a raport jest generowany z tego rejestru, dzięki czemu nic nie ginie między notatkami a dokumentem. Raport dostarczamy jako otagowany PDF i wersję edytowalną, z wyceną napraw i wskazówkami dla redaktorów.
Ponieważ jesteśmy też wykonawcą stron, po audycie możemy wdrożyć poprawki i zrobić re-audyt, a przy nowych serwisach projektujemy dostępność od pierwszego szkicu. Przykłady znajdziesz w naszym portfolio, a wymagania dla stron urzędów w artykule o stronie urzędu i BIP.
Najczęściej zadawane pytania
Czy audyt dostępności jest obowiązkowy
Ustawa nie nakazuje wprost audytu, tylko zgodność z WCAG 2.1 AA i publikację deklaracji dostępności. Rzetelne wypełnienie deklaracji bez badania strony jest jednak niemożliwe, dlatego audyt jest standardem w podmiotach publicznych i coraz częściej wymogiem w projektach unijnych.
Czym różni się audyt od deklaracji dostępności
Deklaracja to dokument publikowany na stronie, w którym podmiot oświadcza, w jakim stopniu strona jest zgodna z WCAG i jakie ma niezgodności. Audyt to badanie, które dostarcza faktów do tej deklaracji.
Jak często powtarzać audyt
Pełny audyt po każdej większej przebudowie strony, a przegląd kontrolny raz w roku lub po zmianie szablonu. W międzyczasie najwięcej daje przeszkolenie redaktorów, bo to treści najczęściej psują dostępność.
Czy narzędzia automatyczne wystarczą
Nie. Wykrywają około jednej trzeciej problemów. Pułapki klawiaturowe, brak sensownej struktury nagłówków, nieopisane formularze czy niezrozumiałe teksty linków wymagają testów manualnych i z czytnikiem ekranu.
Potrzebujesz audytu dostępności strony lub sklepu? ByteWave zbada serwis według WCAG 2.1 AA, dostarczy raport z priorytetami i wyceną napraw, a na życzenie wdroży poprawki. Skontaktuj się z nami.